CONCEPTUAL ANALYSIS OF THE TRANSFORMATION OF PUBLIC DIPLOMACY IN THE CONTEXT OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE DEVELOPMENT
DOI:
https://doi.org/10.52123/1994-2370-2026-1685Кілт сөздер:
public diplomacy, digital diplomacy, artificial intelligence, algorithmization, foreign policy communicationАңдатпа
Аңдатпа. Мақалада жасанды интеллект (ЖИ) технологияларының қарқынды дамуы мен енгізілуі жағдайында қоғамдық дипломатияның трансформациялануының тұжырымдамалық негіздері қарастырылады. Қоғамдық дипломатия цифрлық және алгоритмдік коммуникациялық ортада сыртқы саяси өзара іс-қимылдың құралы ретінде көпдеңгейлі коммуникативтік үдеріс ретінде қарастырылады, оның тиімділігі тек дипломатиялық хабарламалардың мазмұнына ғана емес, сонымен қатар оларды тарату мен қабылдаудың технологиялық және алгоритмдік шарттарына да тәуелді.
Қоғамдық және цифрлық дипломатиялық коммуникацияның дәстүрлі модельдерін қайта пайымдауға, сондай-ақ интеллектуалды технологиялардың ықпалымен халықаралық қоғамдық пікірді қалыптастыру тетіктеріне, шетелдік аудиториялармен өзара әрекеттесу тәсілдеріне және құндылықтық әрі саяси нарративтерді тарату үдерістеріне ерекше назар аударылады. ЖИ техникалық құрал ретінде ғана емес, дипломатиялық хабарламалардың көрінімділігіне, айналымына және интерпретациялық шеңберлеріне ықпал ететін фактор ретінде талданады.
Аталған мәселелер Қазақстан Республикасының мемлекеттік саясаты контексінде айрықша өзектілікке ие, себебі жасанды интеллектті дамыту мен цифрлық трансформация стратегиялық және нормативтік құжаттарда бекітіліп, мемлекеттің цифрлық дамуының басым бағыттарын айқындайды. Мақалада Қазақстанның жағдайы қоғамдық дипломатияға жасанды интеллектті енгізудің халықаралық тәжірибелерімен салыстырмалы талдау аясында қарастырылады.
Зерттеу барысында жасанды интеллекттің қоғамдық дипломатияға ықпалының негізгі бағыттары анықталады, соның ішінде коммуникациялық үдерістерді автоматтандыру, үлкен деректерді пайдалану, ақпараттық ықпал етуді жекешелендіру және дипломатиялық акторлардың талдамалық мүмкіндіктерін күшейту мәселелері қарастырылады. Сонымен қатар жасанды интеллектті қолданудың институционалдық және басқарушылық салдарлары талданады. Жасанды интеллектті қолданудың әлеуетті артықшылықтарымен қатар, этикалық және құқықтық аспектілерге байланысты туындайтын тәуекелдер де қарастырылады.
Тұжырымдамалық талдау негізінде қоғамдық дипломатияны жаңа технологиялық шындықтарға бейімдеу қажеттілігі және жаһандық цифрлық трансформация жағдайында оны дамытудың ғылыми негізделген тәсілдерін қалыптастырудың маңыздылығы жөнінде теориялық қорытындылар жасалады.
: 17
: 0
Сілтемелер
References
Bjola, C., Cassidy, J., & Manor, I. (2019). Public diplomacy in the digital age. The Hague Journal of Diplomacy, 14(1–2), 83–101. https://doi.org/10.1163/1871191X-14011032
Bjola, C., & Holmes, M. (2015). Digital diplomacy: Theory and practice. Routledge.
Bjola, C., & Manor, I. (Eds.). (2024). The Oxford handbook of digital diplomacy. Oxford University Press.
Bjola, C., & Manor, I. (2025). Digital diplomacy in the age of technological acceleration: Three impact scenarios of generative artificial intelligence. Place Branding and Public Diplomacy, 21, 303–308. https://doi.org/10.1057/s41254-023-00323-4
Bjola, C., & Pamment, J. (2016). Digital containment: Revisiting containment strategy in the digital age. Global Affairs, 2(2), 131–142. https://doi.org/10.1080/23340460.2016.1182244
Crawford, K. (2021). Atlas of AI: Power, politics, and the planetary costs of artificial intelligence. Yale University Press.
Cull, N. J. (2019). Public diplomacy: Foundations for global engagement in the digital age. Polity Press.
Floridi, L. (2013). The ethics of information. Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199641321.001.0001
Floridi, L., Cowls, J., Beltrametti, M., et al. (2018). AI4People – An ethical framework for a good AI society. Minds and Machines, 28(4), 689–707. https://doi.org/10.1007/s11023-018-9482-5
Government of Finland. (2024). Finland’s national roadmap for the EU digital decade policy programme 2030. https://julkaisut.valtioneuvosto.fi/server/api/core/bitstreams/c193a20b-672a-4314-bc7a-fe6908b0dc8c/content
Government of the Republic of Kazakhstan. (2025). Implementation of presidential instructions: Approval of the Digital Qazaqstan strategy model for large-scale digitalization. https://primeminister.kz/en/news/digital_office/implementation-of-presidential-instructions-the-digital-headquarters-approved-the-model-of-the-digital-qazaqstan-strategy-for-large-scale-digitalization-30764
Government of the Republic of Kazakhstan. (2026, January 9). Digital Code of the Republic of Kazakhstan (No. 255-VIII).
https://adilet.zan.kz/rus/docs/K2600000255
Law of the Republic of Kazakhstan. (2025, November 17). On artificial intelligence (No. 230-VIII). https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z2500000230
Manor, I. (2019). The digitalization of public diplomacy. Palgrave Macmillan.
Melissen, J. (Ed.). (2005). The new public diplomacy: Soft power in international relations. Palgrave Macmillan.
Seib, P. (2012). Real-time diplomacy: Politics and power in the social media era. Palgrave Macmillan.
Smart Nation and Digital Government Office. (2023). National artificial intelligence strategy 2.0. https://www.smartnation.gov.sg/initiatives/national-ai-strategy/
State Council of the People’s Republic of China. (2017). New generation of artificial intelligence development plan. https://flia.org/notice-state-council-issuing-new-generation-artificial-intelligence-development-plan/
Tokayev, K. K. (2025, September 8). State of the Nation Address to the People of Kazakhstan. https://www.akorda.kz/en/president-kassym-jomart-tokayevs-state-of-the-nation-address-to-the-people-of-kazakhstan-kazakhstan-in-the-era-of-artificial-intelligence-current-challenges-and-solutions-through-digital-transformation-1083029
UNESCO. (2021). Recommendation on the ethics of artificial intelligence. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000381137
U.S. Department of State. (2025). Enterprise data strategy & artificial intelligence strategy. https://www.state.gov/wp-content/uploads/2025/09/Department-of-State-Enterprise-Data-and-AI-Strategy.pdf
Zaharna, R. S. (2010). Battles to bridges: U.S. strategic communication and public diplomacy after 9/11. Palgrave Macmillan.
##submission.downloads##
Жарияланды
Дәйексөз келтіру үлгісі
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2026 Айнура Узбекова, Марио Де Мартино

Берілген жұмыс келесілерге сәйкес лицензияланады Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

